Asıl ismi Abdülhamid Ziyaeddin olan Ziya Paşa, Osmanlı Dönemi’nde yaşamış önemli devlet adamı ve edebiyatçıdır.1825 yılında İstanbul'da doğmuştur. Süleymaniye’de Mekteb-i Ulum Edebiye’de okumuştur. Arapça ve Farsça bilmektedir.

Sadaret Mektub-i Kalemin’de katiplik yaparak çalışma hayatına başlamış olup, edebiyat alanında başarısını gösterince Mabeyn Katipliği görevine Sadrazam Mustafa Reşit Paşa tarafından getirilmiştir.

Çevirdiği ilk eser olan Moliere’in Tartuffe adlı eseridir.Edebiyatımızda ilk manzum oyun olan “Tartüf Yahut Riyanın Encamı” sahnelemiştir.En ünlü şiiri “Terci-i Bend” olup bu şiiri toplam 132 beyıtten oluşmaktadır. İçeriğinde ise üstü kapalı olarak yönetim tarzını eleştirdiği için uzak diyarlara, Atina’daki elçiliğe, daha sonra ise Kıbrıs’a Mutasarrıf olarak atanır. Burada İlk “Paşa” unvanını alır fakat babası ve bir çocuğu burada hastalanıp vefat eder.

İstanbul'a 1866 yılında geri döner eşi de burada vefat eder.Muhbir Gazetesi’nde yönetimi eleştiren yazılar yazdığı için tekrar Kıbrıs Mutasarrıf’ı olarak atanır.Kıbrıs'a gitmeyip Avrupa'da vatanına küskün olan birçok paşa ile birlikte yaşar.Sadrazam Ali Paşa öldükten sonra İstanbul'a döner ve çeşitli görevlerde bulunur.

1876 Anayasası için oluşturulan komisyonda görev alır.Sultan Abdülaziz Suriye’ye Vali olarak tekrar sürgüne gönderir.Yaklaşık 2 yıl sonrasında ise tekrar Adana'ya görev icabıyla dönüş yapar. Fakat siroz hastalığından burada 1880 yılında vefat eder.
En önemli Eserleri şunlardır;
J. J. Rousseau “Émile ou de l’éducation” (Fransızca’dan Çeviri)

Moliere “Tartuffe” (Fransızca’dan Çeviri)

Zafername (Şiir)

Terci-i Bend (Şiir)

Eş’ra-ı Ziya (Şiir)

Defter-i Amal (Anı)





Anahtar Kelimeler: 1876 anayasası, defter-i amal, emile ou de l’éducation tercüme, eş’ra-ı ziyazafername, tartuffe, tercii bend, ziya paşa, ziya paşa eserleri, ziya paşa görevi, ziya paşa kimdir, ziya paşa kısaca hayatı, ziya paşa ne zaman yaşamıştır, ziya paşa şiirleri, ziya paşa sözleri, ziya paşa terkibi bent